Soundbar of AV-receiver met luidsprekers?

Beide verbeteren het geluid van je tv, maar op een andere manier. Een soundbar is één langwerpig apparaat met luidsprekers en versterker erin. Een AV-receiver is een versterker en schakelkast zonder luidsprekers: je koopt de speakers er los bij. Het korte antwoord: een soundbar past bij gemak en weinig ruimte, een receiver met luidsprekers bij een echte surroundopstelling en een systeem dat je later kunt uitbreiden.

Wat is het verschil in de praktijk?

Denon, dat beide soorten maakt, schrijft in een eigen vergelijking dat een soundbar vooral voor kleine ruimtes en eenvoudige installatie bedoeld is, en dat een receiver meer instellen vraagt maar meer luidsprekers, meer ingangen en ruimtecorrectie biedt. Dat is een fabrikantenbron, maar het komt overeen met de specificaties in de catalogus.

Hoe sluit je ze aan?

Beide gaan met één HDMI-kabel naar de HDMI-poort van je tv die met ARC of eARC gemarkeerd is. De tv stuurt het geluid van zijn eigen apps terug naar de soundbar of receiver. eARC kan volgens HDMI.org tot 24 bit en 192 kHz, ongecomprimeerd 5.1 en 7.1 en ook Dolby Atmos en DTS:X aan. Met gewone ARC lukt dat voor lossless formaten niet. Meer uitleg staat bij HDMI, ARC en eARC.

Bij een receiver kun je ook bronnen zoals een spelcomputer of Blu-ray-speler direct op de receiver aansluiten, die het beeld naar de tv doorgeeft. Kijk dan of de video-doorvoer past bij je spelcomputer, bijvoorbeeld 4K bij 120 Hz.

Hoeveel luidsprekers heb je nodig?

Dolby noteert een opstelling in drie getallen: het eerste is het aantal luidsprekers op oorhoogte (links, midden, rechts en surround), het tweede het aantal subwoofers en het derde het aantal hoogteluidsprekers. Een 5.1.2-opstelling heeft dus vijf luidsprekers, één subwoofer en twee hoogteluidsprekers. De subwoofer heeft meestal een eigen versterker, dus de receiver moet zeven luidsprekers versterken. De Denon AVR-X1800H en de Marantz Cinema 60 hebben volgens de catalogus zeven versterkte kanalen, en beide ondersteunen Dolby Atmos. Voor 7.1.4 zijn elf kanalen nodig.

Bij soundbars zegt het kanalental niet altijd hoeveel luidsprekers er echt in zitten. De Sonos Arc Ultra staat in de catalogus als 9.1.4 en heeft opwaarts stralende drivers. De Sonos Beam (Gen 2) ondersteunt Dolby Atmos, maar heeft volgens de catalogus geen opwaarts stralende drivers; de hoogte wordt dan virtueel nagebootst. Lees daarvoor Dolby Atmos en DTS:X en kanalen en zones.

Wat gaat er in de praktijk mis?

• De soundbar past niet bij de tv. Meet vooraf of hij onder je tv past. De Sonos Arc Ultra is 1178 mm breed en 75 mm hoog, de Sonos Beam (Gen 2) is 651 mm breed en 68 mm hoog.
• Het geluid komt nog uit de tv. Controleer in het menu van de tv of de geluidsuitgang op HDMI-ARC of eARC staat en niet op de ingebouwde luidsprekers.
• Een receiver zonder rest van het budget. De receiver is maar een deel van het systeem. Rekening houden met luidsprekers, kabels en een subwoofer voorkomt een teleurstelling.
• Luidsprekers op de verkeerde plek. Dolby adviseert hoofdluidsprekers op ongeveer oorhoogte, de middenluidspreker vlak boven of onder de tv en de surrounds achter of naast je. Een receiver weet niet waar je speakers staan. Het inmeten met een microfoon stelt wel afstanden en niveaus in, zie ruimtecorrectie.
• Receiver als meubel. Een receiver weegt volgens de catalogus tussen 8,6 en 10,9 kilo en is ruim 43 centimeter breed. Zorg voor een plank die dat draagt.

Wanneer kies je wat?

Kies een soundbar als…

• je weinig ruimte hebt of geen kabels door de kamer wilt;
• je vooral films, series en tv wilt verbeteren met eenvoudige bediening;
• je maar een of twee bronnen hebt, die via de tv kunnen.

Kies een AV-receiver met luidsprekers als…

• je echte surround met luidsprekers rondom je wilt, eventueel met hoogtekanalen;
• je meerdere bronnen wilt aansluiten, zoals een spelcomputer, een Blu-ray-speler en, bij sommige modellen, een platenspeler;
• je later luidsprekers wilt toevoegen of vervangen;
• je ook muziek via goede luidsprekers wilt luisteren.

Veel soundbars en receivers kunnen ook streamen via Bluetooth of AirPlay, dus dat hoeft de keuze niet te bepalen. Bekijk beide groepen apart: soundbars en AV-receivers.